WILLEMSTAD - In het achtste deel van de reeks Schaduwkinderen onderzoekt Berber van Beek wat de regeling Rib’e Lugá werkelijk betekent voor ongedocumenteerde gezinnen op Curaçao. De regeling kan ouders en kinderen tijdelijk uit de illegaliteit halen en rust brengen, maar biedt geen zekerheid voor de lange termijn: na één tot drie jaar moeten zij opnieuw aan voorwaarden voldoen, kosten maken en afwachten of zij mogen blijven.
Door | Berber van Beek
Voor ongedocumenteerde gezinnen op Curaçao biedt Rib’e Lugá een mogelijkheid om tijdelijk een verblijfsstatus te krijgen. Ouders die zich vóór 13 november 2025 hebben geregistreerd, kunnen een tijdelijke verblijfsvergunning krijgen voor één à drie jaar. Voor minderjarige kinderen gelden ruimere voorwaarden: zij kunnen los van hun ouders een eigen tijdelijke verblijfsstatus krijgen, de inkomenseis vervalt en hun aanvraag krijgt voorrang. Een gezin wordt in principe niet uit elkaar getrokken.
Dat kan voor een kind een groot verschil maken. Een ouder met een verblijfsvergunning kan legaal werken, een bankrekening openen en gebruikmaken van instanties zonder voortdurend bang te zijn voor aanhouding. De rust en financiële zekerheid die dat thuis kan brengen, kunnen ook het kind helpen: minder stress, meer ruimte om naar school te gaan en zich op de toekomst te richten.
Maar Rib’e Lugá biedt geen permanente oplossing. De vergunning is tijdelijk en moet na één à drie jaar opnieuw worden aangevraagd. Daar zijn opnieuw kosten en voorwaarden aan verbonden. Voor een gezin dat niet aan de voorwaarden kan voldoen of de kosten niet kan dragen, blijft de onzekerheid bestaan.
Daar komt een risico bij. Wie zich voor Rib’e Lugá registreert en vervolgens wordt afgewezen, komt bij de autoriteiten in beeld. Een jurist waarschuwde daarvoor: registratie kan betekenen dat iemand die tot dan toe buiten beeld bleef, na een afwijzing alsnog worden uitgezet.
Ook financieel is de drempel hoog. Alleen de officiële leges kunnen al oplopen tot ongeveer 1.900 XCG per persoon per jaar. Een bron die hierover is geraadpleegd, schat de totale kosten, inclusief documenten uit het buitenland en een zorgverzekering, eerder rond de 2.000 XCG per persoon per jaar. Voor een gezin van vier betekent dat al snel zo’n 8.000 XCG per jaar. Juist voor gezinnen die vaak weinig financiële ruimte hebben, is dat aanzienlijk.
Voor een kind dat op Curaçao is geboren en opgegroeid, blijft daarmee een fundamentele vraag bestaan: wat gebeurt er als de tijdelijke status afloopt? Het kind kan hier zijn hele leven wonen, naar school gaan en een diploma halen, maar nog altijd afhankelijk blijven van een verblijfsvergunning die telkens opnieuw moet worden aangevraagd.
Rib’e Lugá kan zo een brug zijn van overleven naar tijdelijke stabiliteit. Maar of die brug ook leidt naar een duurzaam toekomstperspectief, blijkt niet uit het beleid.
Deze publicatie kwam tot stand met steun van het Fonds Bijzondere Journalistieke Projecten.
